Hoogbouw Eindhoven heeft Dieptepunt bereikt.
13-12-2008
Rens ten Hagen

foto: Gijs Kuilboer
De hoogbouw in Eindhoven staat ernstig ter discussie. Deze heeft met de oplevering van de woontorens in de Eindhovense wijk De Oude Gracht een geheel nieuwe fase bereikt. Tot nu toe ging de discussie over hoeveel hoogbouw we willen, hoe hoog waar, en in welke vorm. Maar met de kolossen in De Oude Gracht krijgt de discussie er een fenomeen bij. We hebben hier namelijk een treffend voorbeeld hoe het in ieder geval NIET moet. De Twee Torens, die in de wijk zelf al Het Dronken Echtpaar worden genoemd, vertonen namelijk alle kenmerken van een totale hoogbouwmislukking. Mislukking van beleid, architectuur en stedenbouwkunde.
Het is fout gegaan op alle fronten. Bij de ontwikkeling is totaal geen rekening gehouden met de omgeving. Ook de gemeente, die verantwoordelijk is voor de ruimtelijke kwaliteit, heeft hier een onvergeeflijke fout gemaakt. Zoals de torens er nu bij staan, wordt het ervaren als horizonvervuiling. Het past totaal niet in de omgeving. De verhoudingen zijn helemaal zoek. De aansluiting met de direct omgeving slaat als een tang op een varken. De kolos staat de kleine nieuwbouw huisje in het noorden volledig in de weg. De kolos verpruts het uitzicht op de kleine, witte, ovale doos met het gezondheidscentrum. Je voelt je compleet overvallen en tegelijker tijd volledig verlaten: een desolate omgeving. De uitstraling, de hoogte, maakt een griezelige indruk. De dikke rand die aan de west- en oostzijde als een lijst om de torens zijn gespannen maken er een potsierlijk beeldhouwwerk van. De architectuur is een grap die nu al verveelt. De uitwerking is slordig en mist fraaie details. De bestrating er omheen is een aanfluiting.
De flat mist een mooie stedelijke plint, waaruit deze als vanzelf oprijst. De flat mist relatief gelijksoortige massa's in de directe omgeving. De flat mist de noodzakelijke infrastructuur met meer breedte en diepte dan daar ter plaatse. De flat mist een spiegel in de directe omgeving om in evenwicht te komen. Dat had gekund door meer massa of meer terrein of meer plein of meer park. Niets van dat alles. De flat staat er gewoon helemaal verkeerd. Jammer maar helaas.

foto: Gijs Kuilboer
In de flat ervaar je de omgeving als een plat vlak dat in de diepte ligt. Ook van binnenuit zijn de verhoudingen helemaal zoek. De dichtst bij zijnde hoogbouw is de ovale toren bij Peppelrode, maar die is niet goed zichtbaar. De rest van de hoogbouw in Eindhoven staat te ver weg. Aan de oostzijde wordt het nog enigszins acceptabel door de natuur die hier geweldig zijn moeite doet om het nog ergens op te laten lijken, maar naar het westen is het een droeve toestand. De vlakte voor de flat is niet om aan te zien. Een platdak met pijpjes. En als daar in de zomer nog eens airco's op geplaatst worden dan is het uitzicht een troosteloze toestand.
Het enige goede dat hier op het Cassandraplein is gebeurd is het hergebruik van de bestaande gebouwen. De flat had niet zo gehoeven. De ovale doos is oké.
Het beleid is hier ver, heel ver te zoeken. Binnen het college (van burgemeester en wethouders) wordt naarstig gezocht naar en gewerkt aan beleid. De speeltuin die zij zich hier veroorloofd heeft toont glashard aan dat de ontwikkelde visie, de pogingen om hier beleid te maken, de poging om er vorm aan te geven, ver boven de competenties van het college uitgroeien. Iemand heeft met het college een loopje genomen en is daar in geslaagd. Nu zitten wij met het trieste resultaat. Van sloop is voorlopig geen sprake. De wijk moet hier nog heel lang tegenaan kijken.
In de hoogbouwdiscussie die een tijd geleden is gevoerd in De Witte Dame kwam duidelijk naar voren dat Eindhoven er niet aan toe is. Dat de Eindhovenaren er geen brood in zien. Alleen een willekeurige projectontwikkelaar die er GELD aan kan verdienen en het verder een zorg zal zijn, is voorstander. De rest is gewoon tegen. En terecht. Het is hier geen New York of Sjanghai. Doe maar gewoon dan doe je al gek genoeg. De verkoop loopt ook niet. De creditcrisis moet ook nog eerst overwonnen worden.
Echte hoogbouw komt als het noodzakelijk is en groeit organisch. Echte hoogbouw heeft ruimte nodig, andere hoogbouw, minder hoge hoogbouw. Echte hoogbouw levert ook geen verdichting op. In het centrum van onze stad gaan we, de komende jaren, nog heel wat realiseren. Houdt je hart maar vast want er komt foute hoogbouw. Hoogbouw die wij niet willen. Hoogbouw die VEEL te dicht overal op staat. Hoogbouw die niet verkocht wordt. En met het beleid van het college dat nu verantwoordelijk is voor Het Dronken Echtpaar hoogbouw die in zijn omgeving slaat als een tang op een varken.
Rens ten Hagen.
Architect, ondernemer en lid van de Stadspartij
>terug<
|